Onder persoonlijke dienstverlening worden eenvoudige werkzaamheden verstaan die in en om het huis met een zekere regelmaat worden verricht. Het gaat hierbij om huishoudelijke activiteiten zoals schoonmaakwerkzaamheden, eenvoudige klusjes, eenvoudig tuinonderhoud en kinderoppas.
De behoefte om binnen particuliere huishoudens deze werkzaamheden uit te besteden, is groot en groeit sterk. De vraag, maar ook het aanbod, richt zich op dit moment vrijwel volledig op de informele markt. Hoewel de dienstverleners het loon bij de fiscus moeten aangeven, gebeurt dat in de praktijk eigenlijk nooit.
Behalve dat er dus ‘zwart’ wordt gewerkt, worden ook geen sociale zekerheids- en pensioenrechten opgebouwd. Mede daardoor ligt de prijs op de informele markt veel lager dan de prijs die geldt op de formele markt. Zolang deze prijsverschillen blijven bestaan, is het voor het bedrijfsleven onmogelijk de concurrentie aan te gaan met de bestaande informele markt.
Op 26 januari 2006 heeft de RWI op verzoek van de Tweede Kamer het advies ‘Huis houden op de markt’ uitgebracht. Dit advies is gericht op het ontwikkelen van een formele markt voor persoonlijke dienstverlening. Op 11 december 2006 volgde een vervolgadvies met ondersteunende onderzoeksrapporten.
De RWI stelt een duaal fiscaal regime voor. Dit regime kent een belastingvrije en een belaste variant. In de belastingvrije variant is het mogelijk om tot een bedrag van 500 euro per maand belasting- en premievrij in en om het huis eenvoudige werkzaamheden te laten verrichten. De opdrachtgever maakt één op één afspraken met de opdrachtnemer over de voorwaarden waaronder het werk wordt gedaan.
In de belaste variant kan de opdrachtgever de dienstverlener via een bedrijf inhuren. De dienstverlener is een volwaardige werknemer die gewoon onder een CAO valt, belasting- en premieplichtig is en sociale zekerheidsrechten en eventueel ook pensioen opbouwt. De particuliere opdrachtgever kan de kosten die gepaard gaan met inhuur fiscaal verrekenen. Door de aftrekbaarheid van de kosten wordt de bestaande markt voor persoonlijke diensten bereikbaar voor het bedrijfsleven.
Omdat het gaat om eenvoudige werkzaamheden en niet over specialistische klussen waarvoor ook nu al bedrijven moeten worden ingeschakeld, schept dit werkgelegenheid aan de onderkant van de arbeidsmarkt. Bijstandsgerechtigden en andere werkzoekenden kunnen zo een eerste stap op de arbeidsmarkt zetten, arbeidsritme opdoen en meer vertrouwen krijgen in de eigen mogelijkheden.
Het kabinet is van opvatting dat de RWI-voorstellen vanwege juridische, financiële en uitvoeringstechnische bezwaren niet konden worden gesteund. De Tweede Kamer heeft zich niet neergelegd bij deze afwijzende reactie van het kabinet. Tijdens het Algemeen Overleg begin 2008 over de Kabinetsreactie is door verschillende Tweede Kamerfracties geconstateerd dat met het afwijzen van het RWI advies een markt voor de persoonlijke dienstverlening niet dichterbij komt. Gepleit werd om een regionaal experiment uit te voeren met de fiscale variant van de RWI.
Door de huidige situatie op de arbeidsmarkt is de discussie over het vinden van een vorm voor persoonlijke dienstverlening weer actueel. De RWI hoopt dan ook dat deze discussie nieuw leven ingeblazen zal worden.